Gemaal De Cruquius

Grootschalige restauratie rijksmonument Gemaal De Cruquius

Het rijksmonument Gemaal De Cruquius in de Haarlemmermeer behoort tot de oudste stoomgemalen ter wereld en is één van de drie gemalen waarmee de Haarlemmermeer werd drooggelegd. Onze werkzaamheden voor het Gemaal De Cruquius gaan al zo’n 10 jaar terug, waarbij de laatste werkzaamheden: het demonteren, inspecteren en reviseren van twee van de acht zuigerpompen, in 2021 plaatsvond. In opdracht van nationale erfgoedorganisatie Hendrick de Keyser Monumenten, eigenaar van het gemaal, hebben wij de restauratie uitgevoerd. De houten balkkoppen van de steunbalken onder de vloer, waar het polderwater ooit op werd uitgestort, waren deels verrot en zijn hersteld. Tijdens de grootschalige restauratie zijn er tevens twee zuigerpompen gereviseerd.

Onder-water-restauratie

Onderzoek uitgevoerd door Hendrick de Keyser Monumenten toonde in 2021 aan dat de houten balkkoppen rotte plekken bevatten die de stabiliteit van de stortvloer in gevaar kunnen brengen.
Tijdens de restauratie zijn alle steunbalken, balkkoppen en de gehele stortvloer gecontroleerd en is rot hout verwijderd en vervangen door een kunsthars. Het nog gezonde hout van de balkkoppen hebben wij voorzien van glasfiber wapening. Deze worden gegoten in het epoxy dat de verrotte balkkoppen vervangt. Hierdoor ontstaat een oersterk geheel. De balkkoppen en daarmee de draagconstructie van de vloer, worden op deze manier zodanig versterkt, dat deze er weer vele jaren tegen kan. Om onder de stortvloer te kunnen werken, een plek die lastig te bereiken is, zijn er steigers geplaatst.

Renovatie pompzuigers

Het gemaal beschikt over acht pompen, die zich aan het eind van de balansarmen bevinden. Elk van deze acht pompen bestaat uit een buis, pompzuiger en vlinderkleppen. De zuiger wordt met kettingen in de zuigerbuis bewogen. De pompzuigers hebben een doorsnede van 1,85 meter en een opvoerhoogte van 3 meter.  Tijdens deze restauratieronde zijn twee van de acht pompzuigers gereviseerd. Een klus die wij in het verleden ook al eens hebben uitgevoerd. In 2021 zijn er ook twee pompzuigers gerenoveerd, waarbij verschillende soorten rubber werden getest om het beste resultaat te bepalen. Dit materiaal is nu ook toegepast bij de twee pompzuigers die onlangs zijn hersteld.

Tevens hebben de buitenzijden van de acht pompen, die dankzij de steigers onder de stortvloer toegankelijk werden, een opknap- en schoonmaakbeurt gehad en een nieuwe milieuvriendelijke conservering.